Minsken dy ‘ t yn in griene omkriten wenje , fiele har sûner . Se binne it ek . Neffens promovenda Jolanda Maas komt dat benammen omdat grien helpt tsjin stress . troch Kahliya Ronde Nederlân , 2050 . Utert en Den Haach syn stêdsdielen fan ien grutte superstêd , yn it Vondelpark stiet in wentoer fûn en greiden besteane net mear. Depressie en stress binne ús nasjonale sykten. Earne op ‘ e 43e ferdjipping fan in Ministearje hellet in amtner in ûndersyk út in argyf en blaast it stof fuort . “ Vitamine G : griene omjouingen – sûne omjouingen ” fan Jolanda Maas. Har konklúzje : grien makket ús sûn en gelokkich. Hiene we mar harke , tinkt de amtner .

Dit ûndersyk is ien fan de earste stúdzjes dy ‘ t bewiis leveret foar de regio positive relaasje tusken grien en sûnens ” , stelt Jolanda Maas .Op 20 febrewaris promovearret dêrtroch se oan de Universiteit Utrecht . Hoewol ‘ t minsken al ieuwenlang tinke dat de natuer goed is foar de minske , wie dat noch nea echt wittenskiplik ûndersocht . “ Ik woe sjen oft der wittenskiplik bewiis te finen wie foar in relaasje tusken grien en sûnens ” , seit de promovenda . Dêrom helle Maas de patiëntengegevens fan 100. 000 Nederlanners troch de kompjûter en kombinearre de se dizze mei ynformaasje oer de mannichte grien yn ‘ e buert .Dizze gegevens kamen út it Lanlik Grûnbruksbestân Nederlân ( LGN4 ) , dêr ‘ t foar alle fyftjin fjouwerkante meter fan Nederlân stiet neamd hoe ‘ t de grûn dêr krekt brûkt wurdt.

Minsken yn in griene omkriten wêze minder faak depressyf en iensum . Min nijs foar echte stêdsminsken ?

It lokskseffect fan grien 

Maas ûntduts dat minsken dy ‘ t yn in griene omkriten wenje , him sûner fiele . “ De kâns dat bewenners har sûnens as minder goed beoardielje is amper griene wenomjouingen oaril kear sa grut as yn hiel griene wenomjouingen , ” skriuwt Maas yn har proefskrift . Minsken fiele har tusken it beton dus ûngesün . Maas ûntduts dat dizze minsken him net allinnich ûngesüder fiele , mar ek echt ûngesün der wêze . Se komme faker by de húsdokter oer de flier mei klachten lykas diabetes , astma en depresje . De kâns op in depresje is bygelyks 1,33 sa heech yn grienleaze buoren as yn wenomjouingen mei in heel soad grien . Of minsken tichtby in park yn de stêd of tichtby in greide of bosk op it plattelân wenje , makket foar de sûnens net út . Grien is grien. Foaral foar jongerein , âlderein en minsken mei in lege sociaal-economische status docht bliken natuer goed foar de sûnens te wêzen .

Minsken dy ‘ t tusken de beammen en strûken wenje , binne dus sûner . Mar hoe witte wy no of dit ek echt troch it grien komt ? It soe ommers ek sa wêze dat minsken yn Bussum , Snits of De Dolder sûner wêze om oare redenen . Ut earder ûndersyk is bygelyks bliken dien dat minsken mei jild oer it algemien sûner binne as de minder bedielden . “ It is yndied belangryk om rekken te hâlden mei it feit dat minsken dy ‘ t heger oplaat of riker syn sûner binne en dat it krekt dy minsken binne dy ‘ t de kar hawwe om yn in grienere buert te wenjen ” , seit Maas . In vrijstweand hûs mei grutte tún is ommers in stik djoerder as in flatsje op fjouwer heech . “ Yn myn proefskrift haw ik mei help fan statistyske analyzes rekken holden mei it feit dat rikere minsken yn in grienere buert wenjen . Dit kin dy dwaan troch yn de analyzes rekken hâlde mei de sociaal-economische eftergrûn ( oplieding, ynkommen ) fan minsken . ” Neffens de ûndersiekster kinst út har ûndersyk dus wol deeglik konkludearje dat in griene omjouwing sûn makket . Oer it generaal bewege minsken op it plattelân net mear as stedsminsken . Pubers binne in útsûndering : plattelânspubers bewege wol mear as stêdspubers , sa docht bliken út it ûndersyk .

Pleister foar de geast. 

Ferklearje wêrom grien krekt sûn makket , blykt lestiger . Dochs hat Maas besocht hjir achter te kommen . Se ûndersocht bygelyks oft minsken yn in griene omjouwing mear bewege en sporten . Ut Maas’ ûndersyk docht bliken dat dit net it gefal is . Minsken yn de stêd en op it plattelân bewege sawat like lang en like folle . In oare ferklearring wêze kinne soe dat mear grien yn ‘ e buert liedt ta mear sosjale kontakten . En sosjaal kontakt kin wer bydrage oan in sûn en gelokkich gefoel . Dêrom ûndersocht Maas ek oft minsken yn it grien faker sosjale kontakten ha . Dat docht bliken foar in part wier te wêzen . Hoewol ‘ t minsken yn griene omjouingen winliken net mear kontakt mei bygelyks harren buorlju ha , fielden se minder iensum as minsken yn de stêd . Dit bleek yn it bysûnder foar legeroplieden minsken te jilde . Maas sels fynt in oare ferklearring it meast oertsjûgjend . Natuer wurket as in soarte fan pleister foar de geast . Troch beammen , planten en gers wer minsken earder fan stress . “ Dat minsken flugger meitsjen fan stress hat te krijen mei it feit dat grien dyn oandacht fêst hâlde kin sûnder datst der muoite foar hoecht te dwaan , ” seit Maas . “ Ast ’ yn in stêdske omjouwing biste moatst konstant om tinke oft dy net om rûn of riden wurdt . Yn in griene omjouwing hoecht dat net en kin dy genietsje fan de yndrukken dy ‘ t by dy opropt. ” Ek minsken dy ‘ t in minne tiid meimakke hienen , sa ‘ t in sykte of de dea fan in beminde , blike yn in griene omjouwing flugger te meitsjen . De natuer helpt by it ferwurkjen fan fertriet . Dêrom liket Maas it ek goed idee dat sikehûzen en soarchynstellings mear omtinken gean jaan oan de mannichte grien yn har omjouwing .

Jolanda Maas promovearret dêrtroch op 20 febrewaris oan de Universiteit Utrecht . Har proefskrift hjit ‘ Vitamin G : Green environments – Healthy environments ’.

It ûndersyk waard subsidiearre troch NWO-GaMON .